Nhiều khoáng sản chiến l略đấu như đồng, lithium, nickel ghi nhận mức tăng đáng kể trong 16 tháng qua, phản ánh nhu cầu hồi phục và những lo ngại về cung cấp toàn cầu.
Thị trường khoáng sản toàn cầu đang trải qua một giai đoạn phục hồi rõ rệt sau nhiều năm biến động kém tích cực. Từ tháng 1 năm 2025 đến tháng 4 năm 2026, giá các loại khoáng sản quan trọng đã tăng mạnh, đánh dấu một sự thay đổi đáng chú ý so với xu hướng trước đó.
Sự phục hồi này phản ánh sự kết hợp của nhiều yếu tố: nhu cầu hồi phục từ các nền kinh tế chính, lo ngại về sự gián đoạn chuỗi cung ứng, và những dự báo lạc quan hơn về tăng trưởng toàn cầu. Các nhà phân tích chỉ ra rằng thị trường khoáng sản hiện đang ở một vị trí khác biệt so với những năm trước, khi giá cả bị áp lực từ các yếu tố kinh tế vĩ mô bất lợi.
Các khoáng sản chính ghi nhận mức tăng đáng kể
Trong số các khoáng sản quan trọng, đồng (copper) đang nổi lên như một trong những tài sản được theo dõi sát sao nhất. Giá đồng tăng mạnh phản ánh nhu cầu mạnh mẽ từ ngành xây dựng, sản xuất điện tử, và đặc biệt là từ các dự án chuyển đổi năng lượng xanh yêu cầu lượng đồng lớn cho cơ sở hạ tầng điện.
Lithium, khoáng sản then chốt cho pin sạc điện, cũng ghi nhận mức tăng đáng kể. Nhu cầu từ ngành ô tô điện toàn cầu tiếp tục tăng trưởng, mặc dù tốc độ tăng có chậm lại so với những năm trước. Giá lithium biến động khá mạnh, phản ánh sự cân bằng giữa nhu cầu tăng và những nỗ lực tăng công suất khai thác mới.
Nickel, một thành phần quan trọng trong pin sạc và thép không gỉ, cũng chứng kiến sự phục hồi đáng kể trong giai đoạn này. Giá nickel được hỗ trợ bởi nhu cầu từ ngành công nghiệp pin và những lo ngại về nguồn cung từ các nước sản xuất chính.
Bối cảnh và nguyên nhân của sự phục hồi
Giai đoạn từ 2022 đến cuối 2024 đã là một thời kỳ khó khăn cho thị trường khoáng sản, khi lạm phát cao, tăng lãi suất, và lo ngại về suy thoái kinh tế tạo áp lực lên giá cả. Các nhà đầu tư trở nên thận trọng, và nhu cầu từ các nền kinh tế lớn như Trung Quốc cũng có dấu hiệu chậm lại.
Tuy nhiên, bắt đầu từ tháng 1 năm 2025, bối cảnh đã thay đổi. Các dữ liệu kinh tế cho thấy những dấu hiệu phục hồi, và các chính sách kích thích kinh tế từ một số quốc gia lớn đã tạo ra sự lạc quan hơn trên thị trường. Đồng thời, các lo ngại về khả năng cung cấp của một số khoáng sản quan trọng cũng hỗ trợ giá cả tăng lên.
Chuyển đổi năng lượng xanh tiếp tục là một yếu tố quan trọng. Các nước trên thế giới cam kết giảm khí thải carbon đã tạo ra nhu cầu dài hạn mạnh mẽ cho các khoáng sản như đồng, lithium, nickel, và cobalt. Các dự án năng lượng tái tạo, ô tô điện, và lưới điện thông minh đều yêu cầu lượng lớn các khoáng sản này.
Những biến động và rủi ro tiềm ẩn
Mặc dù xu hướng chung là tăng, thị trường khoáng sản vẫn chứng kiến những biến động đáng kể. Các yếu tố địa chính trị, thay đổi chính sách, và những bất ngờ về cung cấp có thể gây ra những dao động mạnh trong giá cả. Ví dụ, các hạn chế xuất khẩu từ các nước sản xuất chính hoặc các vấn đề tại các mỏ khai thác lớn có thể tạo ra tác động lớn đến giá cả.
Nhu cầu từ Trung Quốc vẫn là một yếu tố then chốt. Tình hình kinh tế của quốc gia này có ảnh hưởng lớn đến thị trường khoáng sản toàn cầu. Bất kỳ sự chậm lại nào trong nhu cầu từ Trung Quốc có thể tạo áp lực lên giá cả, trong khi nhu cầu mạnh hơn dự kiến có thể đẩy giá lên cao hơn.
Các nhà đầu tư cũng cần chú ý đến tình hình cung cấp dài hạn. Mặc dù giá cao đã khuyến khích các dự án khai thác mới, nhưng thường mất nhiều năm để các dự án này đi vào hoạt động. Điều này có thể tạo ra những sự mất cân bằng cung cầu trong ngắn hạn.
Triển vọng và ý nghĩa cho các bên liên quan
Sự phục hồi giá khoáng sản có ý nghĩa khác nhau đối với các bên liên quan. Đối với các nước sản xuất khoáng sản, giá cao hơn có thể mang lại lợi tức cao hơn từ xuất khẩu và tăng tính hấp dẫn của các dự án khai thác. Tuy nhiên, sự phục hồi này cũng phụ thuộc vào khả năng duy trì nhu cầu và sự ổn định chính trị.
Đối với các công ty sử dụng khoáng sản làm nguyên liệu thô, giá cao hơn có thể tạo áp lực lên chi phí sản xuất. Các công ty pin sạc, sản xuất ô tô điện, và các ngành công nghiệp khác sử dụng nhiều khoáng sản phải điều chỉnh chiến lược mua hàng và quản lý rủi ro giá cả của họ.
Xu hướng tăng giá khoáng sản cũng có thể ảnh hưởng đến chi phí của các sản phẩm tiêu dùng cuối cùng. Giá cao hơn của pin sạc, ví dụ, có thể ảnh hưởng đến chi phí của ô tô điện và các thiết bị lưu trữ năng lượng, mặc dù công nghệ cải thiện và quy mô sản xuất tăng có thể bù đắp một phần chi phí tăng này.
Giai đoạn phục hồi giá khoáng sản từ đầu năm 2025 đánh dấu một sự chuyển biến quan trọng trên thị trường toàn cầu. Dù vậy, sự ổn định dài hạn sẽ phụ thuộc vào khả năng duy trì nhu cầu, quản lý cung cấp, và những yếu tố kinh tế vĩ mô rộng hơn. Các nhà đầu tư, doanh nghiệp, và chính sách maker cần tiếp tục theo dõi sát sao những diễn biến của thị trường này.
